ΠΩΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΤΑΙ Ο ΣΩΣΤΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΥΤΙΩΝ

Ένα πολύ συχνό πρόβλημα που μειώνει την ακοή μας είναι η παρουσία κυψελίδας (κερί) στο αυτί μας. Η κυψελίδα παράγεται φυσιολογικά από ειδικούς αδένες που βρίσκονται στο εξωτερικό τρίτο του έξω ακουστικού πόρου, περιέχει αντιμικροβιακούς παράγοντες και λιπαίνει τον έξω ακουστικό πόρο. Το αυτί είναι αυτοκαθαριζόμενο και με τις μασητικές κινήσεις καθώς και με την ανανέωση των επιθηλιακών κυττάρων του ακουστικού πόρου από μέσα προς τα έξω η κυψελίδα βγαίνει έξω από τον ακουστικό πόρο. Ωστόσο, δεν είναι λίγες οι φορές που εγκλωβίζεται μέσα στο αυτί μας και εμποδίζει την ακοή.

Πότε έχουμε απόφραξη των ώτων από κερί

Πολύ συχνά μετά το ντους ή τη βουτιά στη θάλασσα μπαίνει νερό στο αυτί, φουσκώνει η κυψελίδα και έχουμε την αίσθηση πληρότητας στο αυτί, βαρηκοϊα ή και μπορεί να έχουμε ήπια ζάλη. Άλλες φορές, στην προσπάθεια να καθαρίσουμε τα αυτιά μας, προωθούμε την κυψελίδα πιο βαθιά μπλοκάροντας την ακοή μας. Ασθενείς με ακουστικό βαρηκοϊας παρατηρούν ότι ξαφνικά δεν ακούν ή ότι το ακουστικό σφυρίζει. Όλες αυτές είναι περιπτώσεις που συνήθως οφείλονται σε απόφραξη του έξω ακουστικού πόρου από κερί.

Τι δεν πρέπει να κάνουμε όταν καθαρίζουμε τα αυτιά

Η παρουσία κεριού στο αυτί είναι πολύ ενοχλητική, γι’ αυτό και πολλές φορές βάζουμε ότι βρούμε μπροστά μας στο αυτί μας για να ανακουφιστούμε. Έτσι, οδοντογλυφίδες, κλειδιά, τσιμπιδάκια κλπ. τα κρατάμε μακριά από τα αυτιά μας. Μία φορά ένας ασθενής μου προσπαθούσε να καθαρίσει το αυτί του με την ηλεκτρική σκούπα. Όμως, όσο ανυπόφορη και αν είναι η παρουσία της κυψελίδας, δεν πρέπει να βάζουμε διάφορα αντικείμενα στο αυτί μας, ούτε καν μπατονέτα, γιατί στην καλύτερη περίπτωση θα σπρώξουμε την κυψελίδα προς το τύμπανο. Επιπλέον, μπορεί να επιμολύνουμε το αυτί με μικρόβια, να τραυματίσουμε τον ακουστικό πόρο ή να προκαλέσουμε και ρήξη του τυμπάνου. Ειδικά, όταν φροντίζουμε ασθενείς δεν πρέπει ποτέ να καθαρίζουμε τα αυτιά τους με μπατονέτα γιατί είναι πολύ πιθανό να τους τραυματίσουμε, καθώς δεν μπορούμε να αισθανθούμε πότε αυτό γίνεται επώδυνο.

Ποιος είναι ο σωστός τρόπος καθαρισμού των αυτιών

Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε σταγόνες για τη διάλυση της κυψελίδας από το φαρμακείο, αλλά πιο σημαντικό είναι να ζητάμε βοήθεια από τον ωτορινολαρυγγολόγο μας, πρώτα απ’ όλα, για να έχουμε σίγουρη διάγνωση και να μην καθυστερήσουμε τη θεραπεία σε περίπτωση που η βαρηκοϊα μας δεν οφείλεται στην κυψελίδα. Ο γιατρός θα εξετάσει τα αυτιά μας, αν έχουν κυψελίδα θα την αφαιρέσει και θα ελέγξει την υγεία τους.

Πώς γίνεται όμως ο σωστός τρόπος καθαρισμού των αυτιών

Για το σκοπό αυτό χρησιμοποιούνται πολλά εργαλεία, μικροσκόπιο, ειδικές λαβίδες, άγκιστρα κλπ. Μεγάλη βοήθεια στην αφαίρεση της κυψελίδας είναι η συσκευή αναρρόφησης, που λειτουργεί περίπου σαν ηλεκτρική σκούπα και με την οποία στοχευμένα και πολύ προσεκτικά αφαιρείται η κυψελίδα. Στην περίπτωση αυτή η σύσταση την κυψελίδας πρέπει να είναι λίγο μαλακή, γι’ αυτό πολλές φορές συστήνεται από το γιατρό μας η χρήση σταγόνων για την προετοιμασία των αυτιών πριν τον καθαρισμό.

Παρ’ όλ’ αυτά, κάποιες φορές μπορεί να διενεργηθεί και πλύση ώτων με νερό. Είναι ένας εύκολος τρόπος καθαρισμού και συνήθως καλά ανεκτός από τον ασθενή, που, ωστόσο, δεν πρέπει να χρησιμοποιείται όταν υπάρχει διάτρηση του τυμπάνου ή όταν υποψιαζόμαστε εξωτερική ωτίτιδα.

Εκτός από την περίπτωση της κυψελίδας, απαραίτητος είναι και ο καθαρισμός των ώτων σε περιπτώσεις ωτίτιδας, όταν το αυτί έχει γεμίσει με έκκριμα, ή σε περιπτώσεις ωτορραγίας, όταν λόγω τραυματισμού τρέχει αίμα από το αυτί.

Κάθε πότε πρέπει να καθαρίζονται τα αυτιά

Είναι αυτονόητο ότι πρέπει να γίνεται σίγουρα όταν έχουμε συμπτώματα. Ωστόσο, καλό είναι όσοι μαζεύουμε κυψελίδα στα αυτιά να ελέγχουμε τα αυτιά μας πχ. πριν αρχίσουμε τα μπάνια στη θάλασσα, προληπτικά μία φορά τον χρόνο. Οι χρήστες των ακουστικών βαρηκοϊας πρέπει επίσης να ελέγχονται συχνά, γιατί η χρήση του ακουστικού εμποδίζει τον αυτοκαθαρισμό του αυτιού κι επιπλέον και η παρουσία ελάχιστης κυψελίδας μπορεί να επηρεάσει την λειτουργία του. Κάθε περίπτωση, ωστόσο, είναι διαφορετική και ο γιατρός μας μάς συστήνει εξατομικευμένα κάθε πότε χρειάζεται να ελεγχόμαστε.

Συμπερασματικά, η παρουσία της κυψελίδας στο αυτί μας δεν είναι μία παθολογική κατάσταση. Μάλιστα, μας προστατεύει και από ξηροδερμία, οπότε ασθενείς χωρίς κυψελίδα αντιμετωπίζουν πολύ συχνότερα προβλήματα με κνησμό (φαγούρα) στα αυτιά τους. Ωστόσο, κάποιες φορές εγκλωβίζεται και χρειαζόμαστε τη βοήθεια του γιατρού μας για να την αφαιρέσουμε.

Γεωργία Παναγοπούλου,
SOS ΩΡΛ